قیر درجه نفوذ (Pen)

برنامه عملکرد بلندمدت روسازی (LTPP) الگوریتم مشخصی برای محاسبه دمای روسازی بر اساس دمای هوای بالای آن ارائه داده است.
در این سیستم، درجه نفوذ قیر برابر است با مقدار نفوذ یک سوزن استاندارد با وزن ۱۰۰ گرم در مدت زمان ۵ ثانیه در دمای ۲۵ درجه سانتی‌گراد در داخل قیر، که معمولاً برحسب دهم میلی‌متر (0.1 mm) اندازه‌گیری می‌شود.

این طبقه‌بندی در تعیین مناسب‌ بودن نوع قیر برای کاربردهای مختلف، به‌ویژه در ساخت جاده و طراحی روسازی، اهمیت زیادی دارد.

• درجه نفوذ بالاتر نشان‌دهنده قیر نرم‌تر است.
• درجه نفوذ پایین‌تر بیانگر قیر سخت‌تر می‌باشد.

انتخاب نوع قیر نفوذی به عواملی همچون:

• شرایط آب‌وهوایی (سرد یا گرم بودن منطقه)،
• میزان بار ترافیکی و
• طراحی روسازی
  بستگی دارد.

در مناطق سردسیر، قیرهای نرم‌تر (با نفوذ بالاتر) به دلیل انعطاف‌پذیری بیشتر مناسب‌تر هستند. در حالی‌که در مناطق گرمسیر، قیرهای سخت‌تر (با نفوذ کمتر) برای مقاومت در برابر تغییر شکل در دمای بالا ترجیح داده می‌شوند.
متداول‌ترین درجات نفوذ در ساخت راه عبارت‌اند از:

• 30/40
• 40/50
• 50/70
• 60/70
• 70/100
• 80/100
• 100/120

توضیح چند نمونه رایج:

• درجه نفوذ 60/70:
  قیری با سختی متوسط است که مقدار نفوذ آن بین 60 تا 70 دهم میلی‌متر در دمای 25 درجه سانتی‌گراد می‌باشد. این نوع قیر بیشترین کاربرد را دارد و برای آب‌وهوای معتدل بسیار مناسب است. این درجه یکی از پرکاربردترین انواع در آسیا و جنوب شرق آفریقا است.
• درجه نفوذ 40/50:
  سخت‌تر از 60/70 بوده و برای مناطق گرمسیری گزینه مناسب‌تری است.
• درجه نفوذ 80/100:
  کمی نرم‌تر از 60/70 است و برای مناطق با دمای نسبتاً پایین استفاده می‌شود.
• درجه نفوذ 100/120:
  نرم‌ترین در بین انواع بالا بوده و مخصوص مناطق بسیار سردسیر است.